USD
Тамыз айында қазақстандықтар тұрғын үй жағдайын жақсарту мақсатында Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан 27,5 млрд теңге алған. Бұл шілдедегі көрсеткіштен сәл жоғары. Бір ай бұрын тұрғын үйге бағытталған төлем көлемі 27,1 млрд теңге болған.
Сонымен қатар қазіргі көрсеткіш 2024 жылғы маусымнан кейінгі ең төмен деңгейлердің біріне жақындады. Дегенмен сарапшылар бұл мәліметтерді өткен жылдардағы көрсеткіштермен тікелей салыстыруға болмайтынын атап отыр. Бұған биыл маусым айынан бастап зейнетақы жинағын мерзімінен бұрын пайдалануға қатысты ережелердің өзгеруі себеп.
Атап айтқанда, азаматтың зейнетақы шотында сақталуы тиіс ең төменгі жеткіліктілік шегін есептеу тәртібі қайта қаралды. Соның нәтижесінде жинағын мерзімінен бұрын пайдалана алатын салымшылар саны қысқарған.
Алайда жаңа талаптарға сәйкес қаражатын пайдалану мүмкіндігін сақтап қалған азаматтардың есепшотынан алуға болатын орташа сома керісінше көбейген.
БЖЗҚ деректеріне қарағанда, өзгерістерге қарамастан, зейнетақы жинағын баспана мәселесін шешуге бағыттап отырғандар әлі де көп. Шілде айында мұндай төлем алушылардың саны шамамен 8,8 мың адамға артқан. Тамызда да өсім осы деңгейге жуық болған.
Көрсеткіштерді бұрынғы кезеңдермен салыстыруға есеп жүргізу тәсілінің өзгеруі де әсер етеді. Бұған дейін БЖЗҚ орындалған өтініштердің санын есепке алса, қазір нақты төлем алған азаматтар саны негізге алынады. Мәселен, 2025 жылы ай сайын орта есеппен 100 мыңнан астам өтініш орындалған. Ал 2026 жылдың қаңтар-мамыр айларында бұл көрсеткіш шамамен 58 мыңға дейін төмендеген.
Зейнетақы жинақтарын пайдаланудың негізгі бағыты — тұрғын үй сатып алу. Шілде және тамыз айларында түпкілікті есеп айырысуға арналған тұрғын үй мәмілелеріне жалпы төлем көлемінің 58%-ы жұмсалған.
Сонымен бірге алынған қаражаттың барлығы бірдей азаматтардың қолында қалмайды. Белгілі бір бөлігі қайтадан БЖЗҚ шоттарына түседі. Тамызда қорға шамамен 4,9 млрд теңге қайтарылған. Шілдеде қайтарылған қаражат көлемі бұдан екі еседен астам көп болып, шамамен 10 млрд теңгені құраған.
Қаражат азаматтың оны пайдаланудан бас тартуы, қажетті құжаттарды белгіленген мерзімде ұсына алмауы немесе ақшаның мақсатты жұмсалғанын растай алмауы сияқты жағдайларда БЖЗҚ-ға қайта түседі.
